Uroczystość zorganizowana przez Miasto Łódź odbyła się 15 października 2026 roku na rogu ulic Krańcowej i Syrokomli przy pomniku upamiętniającym ofiary egzekucji w lesie na Brusie. Podczas spotkania przypomniano ofiary represji niemieckich i stalinowskich oraz złożono hołd osobom zamordowanym w czasie II wojny światowej.
Kto uczestniczył?
W wydarzeniu wzięli udział uczniowie oddziałów mundurowych Zespołu Szkół Mundurowo-Technicznych im. Armii Krajowej w Ostrowie oraz uczniowie oddziału mundurowego XVIII Liceum Ogólnokształcącego im. Jędrzeja Śniadeckiego w Łodzi. Przy szkole z Ostrowa obecny był koordynator powiatowy oddziału mundurowego, kom. Szymon Pytel. Reprezentantami policji byli podkom. Amadeusz Kościelski, zastępca naczelnika Wydziału Prewencji Komendy Miejskiej Policji w Łodzi, oraz inne osoby ze służb mundurowych. W programie znalazło się też wystąpienie Pełnomocnika Prezydenta Miasta Łodzi ds. Dziedzictwa Łodzi.
Jak upamiętniono ofiary?
Młodzież udekorowała drzewa przy wejściu do lasu biało-czerwonymi wstążkami. Uczestnicy złożyli pod pomnikiem kwiaty i wysłuchali pogadanki historycznej. Symboliczne działania zostały przedstawione jako element edukacji patriotycznej i wyraz szacunku wobec zamordowanych oraz ich rodzin.
Jaki był historyczny kontekst wydarzeń?
Jesienią 1939 roku, w ramach akcji określanej jako Intelligenzaktion, przedstawiciele polskiej inteligencji byli aresztowani, torturowani i rozstrzeliwani w podłódzkich lasach, w tym na Brusie. Wśród ofiar znajdowali się nauczyciele, urzędnicy, działacze społeczni oraz harcerze. Przed egzekucjami część osób była przetrzymywana w obozie przejściowym na Radogoszczu. Do miejsc potajemnych egzekucji zalicza się także lasy w Lućmierzu i Łagiewnikach. Celem tych działań było wyniszczenie polskiej warstwy przywódczej.
Spotkania upamiętniające ofiary Brus odbywają się zazwyczaj w okolicach 14 października. Data ta nawiązuje do decyzji zapadłej 14 października 1939 roku podczas spotkania z Reinhardem Heydrichem.
komisarz Agnieszka Jachimek