Kontakt
Teraz środa, 2 września 2026
Lena Amsel
Fot. Franz Xaver Setzer · „Lena Amsel zu ihrem jüngsten Tanzabend 1918 Franz X. Setzer” · licencja Public domain · Wikimedia Commons · zdjęcie przeskalowane, kadr dopasowany do formatu strony.
Znani z miasta

Lena Amsel — tancerka i aktorka

Andrzej Nowicki • 3 min czytania

Lena Amsel była tancerką i aktorką pochodzenia polsko‑żydowskiego, aktywną na scenie i w niemym kinie w latach 1917–1923. Urodziła się 27 lipca 1898 w Łodzi, zginęła 2 listopada 1929 w wypadku samochodowym pod Paryżem.

Dane
Imię i nazwiskoLena Amsel
Data urodzenia27 lipca 1898
Miejsce urodzeniaŁódź
Data śmierci2 listopada 1929
Miejsce śmiercipod Paryżem (trasa Barbizon–Paryż)
Zawódtancerka, aktorka
Pochodzeniepolsko‑żydowskie
Lata aktywności (film)1917–1923
Miejsce pochówkuCmentarz Montparnasse, dział 28, sekcja 3

Lena Amsel działała jako tancerka i aktorka sceniczna oraz filmowa, znana przede wszystkim z występów w Berlinie i występów w filmach niemych. Jej życie zawodowe łączyło scenę pantomimy, pokazy taneczne i współpracę z twórcami kina niemieckiego.

Życiorys i początki sceniczne

W 1916 Lena Amsel należała do berlińskiej bohemy skupionej wokół Marii Orskiej. Odkrył ją Karl Gustav Vollmoeller, który organizował wieczory taneczne w ogrodzie zimowym, by przedstawić ją szerszej publiczności. W 1918 występowała w wiedeńskim Konzerthausie, między innymi razem z Gertrude Barrison. W 1922 zagrała w pantomimie "Das Abenteuer im Ronacher".

Kariera filmowa i współpraca z aktorami

W latach 1917–1923 Lena Amsel wystąpiła w dziesięciu filmach. Wśród tytułów znajdują się filmy z 1923 roku, takie jak "Tragödie der Liebe" oraz "Der mächtige Dollar". W swoich filmowych rolach pojawiała się u boku aktorów takich jak Mia May i Paul Morgan, a także w towarzystwie młodej Marlene Dietrich. Jej aktywność łączyła doświadczenia sceniczne z rosnącą obecnością w niemieckim kinie niemych lat.

Życie prywatne

Pochodziła z żydowskiej rodziny fabrykanckiej. Była kilkukrotnie zamężna — wyszła za mąż m.in. za argentyńskiego barona Severina oraz za hrabiego Hugo Karla Marię Grafa von Moy de Sons; związek z grafem trwał w latach 1921–1923. Kolejne małżeństwa zawierała z węgierskim oficerem i pilotem Emmerichem von Jeszensky oraz z aktorem Ernstem Dumcke, od którego rozwiodła się w 1927 roku.

Lena Amsel była też znana z licznych romansów i bliskich związków z postaciami ze świata kultury. Do jej partnerów zaliczali się pisarz i pionier kina Karl Gustav Vollmoeller, malarz Otto Dely oraz pisarz Louis Aragon. Te relacje wpisywały się w jej obecność w kręgach artystycznych Berlina i Paryża.

Śmierć i pochówek

2 listopada 1929 uczestniczyła w wyścigu samochodowym, ścigając się z malarzem André Derainem. Na trasie między Barbizon a Paryżem samochód wpadł w poślizg, wjechał do rowu i spłonął. W wypadku zginęła Lena Amsel oraz jej przyjaciółka Florence Pitron. Została pochowana na Cmentarzu Montparnasse — dział 28, sekcja 3.

Upamiętnienie i inspiracje literackie

Portret Leny Amsel autorstwa Pameli Hart Brown Vinton Ravenel z 1916 roku znajduje się w zbiorach Brooklyn Museum. W 1927 Constantin Holzer‑Defanti przedstawił ją w pracy "Lustiger March" jako maszerującą tancerkę w stroju klauna z lutnią. W latach późniejszych losy postaci inspirowały twórców — Ruth Landshoff napisała powieść "Roman einer Tänzerin", w której bohaterka Lena Vogel wzorowana była na Amsel; maszynopis powieści powstał w latach 30. XX wieku, a druk wydano w 2002 roku, po śmierci autorki.

Filmografia (wybrane tytuły)

W latach 1917–1923 wystąpiła w szeregu produkcji filmowych, wśród nich znalazły się następujące tytuły:

  • 1917: Pinselputzi stiftet Unheil und eine Ehe
  • 1918: Pinselputzi rendevouzelt
  • 1918: Lenas noble Bekanntschaft
  • 1918: Meine Tochter, deine Tochter
  • 1918: Der Weg zum Reichtum
  • 1918: Lene oder Lena?
  • 1923: Tragödie der Liebe
  • 1923: Der mächtige Dollar

Najczęstsze pytania

Kim była Lena Amsel?
Była tancerką i aktorką pochodzenia polsko‑żydowskiego, aktywną na scenie i w niemym kinie.
Kiedy i gdzie się urodziła?
Urodziła się 27 lipca 1898 roku w Łodzi.
W jakich okolicznościach zginęła?
Zginęła 2 listopada 1929 w wypadku samochodowym na trasie między Barbizon a Paryżem; samochód wpadł do rowu i spłonął.
Gdzie została pochowana?
Została pochowana na Cmentarzu Montparnasse, dział 28, sekcja 3.

Źródło: Wikipedia (CC BY-SA)

Materiały na portalu są opracowywane przy wsparciu AI.

Andrzej Nowicki

Nazywam się Andrzej Nowicki i w redakcji miastol.pl odpowiadam za dział Znani z miasta. Przybliżam sylwetki osób związanych z Łodzią — dawnych i współczesnych, z różnych dziedzin życia.

Czytaj również