Park Źródliska I tworzy wraz z Parkiem Źródliska II najstarszy zespół parkowy w Łodzi. Początkowo oba tereny funkcjonowały jako jeden ogród spacerowy założony w 1840 roku. Przez kolejne dekady park zmieniał właścicieli i układ funkcjonalny, zachowując jednak leśny charakter i system alei.
Jaka jest historia parku?
Ogród spacerowy powstał w 1840 roku jako założenie w stylu angielskim. Teren porastały olsze, graby, dęby, lipy i świerki, a grunt miejscami był błotnisty i obfitował w źródła. Wytyczono wtedy dwie główne aleje biegnące po przekątnych, które przecinały się w centralnej części parku.
W drugiej połowie XIX wieku ogród podzielono. Zachodnia część trafiła w ręce Karola Scheiblera, który na sąsiednich terenach wzniósł zabudowania przemysłowe i rezydencję. Pozostała część — późniejszy Park Źródliska I — przechodziła przez okresy dzierżawy i zaniedbania. Na przełomie XIX i XX wieku wykonywano inwentaryzacje drzew, budowano estradę i organizowano wystawy ogrodnicze.
Na początku XX wieku park przebudowano według koncepcji Edwarda Ciszkiewicza. Z tego okresu pochodzi układ alejek, staw, ogródek botaniczny, plac zabaw i ażurowy parkan. W latach 30. Stefan Rogowicz zmodernizował partery kwiatowe. Okres wojny przyniósł znaczne uszczuplenie drzewostanu, a ogrodzenie parku zostało zlikwidowane. W 1956 roku udostępniono palmiarnię. Park został uznany za pomnik przyrody, wpisany do rejestru zabytków, a w 2015 roku otrzymał status pomnika historii.
Jak wygląda Park Źródliska I?
Park usytuowany jest między ulicami Fabryczną, Przędzalnianą i Aleją Piłsudskiego. Ma pejzażowy układ z główną aleją prowadzącą koliście wokół całego założenia. Od tej alei odchodzą alejki boczne, które łączą różne części terenu i prowadzą do stawów oraz placu w północnej części.
W południowo-wschodniej części parku znajdują się trzy stawy; największy ze stawów ma wyspę. Na północnym placu rosną głogi pełnokwiatowe wokół estrady w kształcie altany, stoi domek ogrodnika i palmiarnia. Wnętrze placu zajmuje prostokątny kwietnik z różami i czterema cisami w rogach, a w jego centrum ustawiono rzeźbę przedstawiającą grupę kobiecych postaci. W rogu placu stoją stoły do gry w szachy — tradycja gier na tym miejscu sięga dawnych czasów, kiedy grywano tu także w karty i warcaby.
Park porasta wiele wiekowych dębów uznanych za pomniki przyrody. Ich wiek szacuje się na wiek ok. 300 lat. Te drzewa należą do najcenniejszych zabytków zieleni w Łodzi.
Park Źródliska II — krótko
Pod koniec lat 50. XIX wieku ogród podzielono i zachodnia część trafiła do Karola Scheiblera. Powstały tam zabudowania fabryczne i pałac z palmiarnią w stylu mauretańskim. Pałac przetrwał i od 1986 roku jest siedzibą Muzeum Kinematografii. W przypałacowym ogrodzie sadzono oryginalne gatunki drzew, stawiano fontanny i dekoracje. Po wojnie część zabudowań rozebrano, nowe alejki wytyczono, a teren otwarto dla mieszkańców w 1947 roku.
Podsumowanie
- Park zajmuje powierzchnia 17,2 ha i należy do najstarszych założeń parkowych w Łodzi.
- Założenie pochodzi z 1840 roku i pierwotnie miało charakter ogrodu angielskiego z alejami poprzecznymi.
- W parku znajduje się kilka stawów, północny plac z estradą oraz Palmiarnia udostępniona w 1956.
- Na terenie rosną dęby uznane za pomniki przyrody, których wiek szacuje się na wiek ok. 300 lat.
- Park Źródliska II sąsiaduje z częścią I; pałac Scheiblera w części zachodniej mieści Muzeum Kinematografii od 1986 roku.
Informacje praktyczne
- Adres: Al. Marsz. Józefa Piłsudskiego, 90-001 Łódź — wyznacz trasę w Google Maps
- Godziny otwarcia: pn–nd 6:00–23:00
- Strona internetowa: zielonalodz.pl
- Ocena w Mapach Google: 4,7 (8 420 opinii)
