Kontakt
Teraz Wtorek, 25 sierpnia 2026
Muzeum Archeologiczne i Etnograficzne
Fot. Mafo · „Wejście do Muzeum Archeologicznego i Etnograficznego w Łodzi” · licencja CC BY 4.0 · Wikimedia Commons · zdjęcie przeskalowane, kadr dopasowany do formatu strony.
Przewodnik

Muzeum Archeologiczne i Etnograficzne w Łodzi — historia

Redakcja miastol.pl • 3 min czytania

Muzeum Archeologiczne i Etnograficzne to największa instytucja muzealna w Łodzi, z długimi tradycjami sięgającymi dwudziestolecia międzywojennego. Od 2025 roku muzeum przechodzi modernizację; na miejscu dostępna jest obecnie jedna wystawa czasowa.

Muzeum Archeologiczne i Etnograficzne w Łodzi to największa placówka muzealna miasta, z rozbudowanymi dzialeami obejmującymi archeologię, etnografię i numizmatykę. Siedziba instytucji znajduje się przy placu Wolności. Kolekcje i prace naukowe wyróżniają wielodziałowy charakter muzeum oraz obecność biblioteki.

Historia

Początki sięgają roku 1918, kiedy w Łodzi powołano Muzeum Miejskie gromadzące różne zbiory dotyczące kultury. W latach 1945 powstały dwie odrębne placówki: Miejskie Muzeum Prehistoryczne, które działało od 14 maja 1945 roku pod kierownictwem prof. Konrada Jażdżewskiego, oraz Miejskie Muzeum Etnograficzne uruchomione 20 kwietnia 1945 roku i kierowane przez dr Janinę Krajewską.

W drugiej połowie lat 40. XX wieku rozpoczął się również rozwój kolekcji numizmatycznej; Gabinet Numizmatyczny działał od 1948 roku zainicjowany przez Anatola Gupieńca. Przy przełomie lat 1949/1950 obie miejskie placówki zostały upaństwowione i otrzymały nazwy Muzeum Archeologiczne i Muzeum Etnograficzne w Łodzi. 1 stycznia 1956 roku nastąpiło połączenie jednostek w jedno Muzeum Archeologiczne i Etnograficzne w Łodzi, z powierzonym kierownictwem prof. Konradowi Jażdżewskiemu.

Jakie działy i zbiory ma muzeum?

Muzeum skupia następujące działy: Archeologiczny, Etnograficzny, Numizmatyczny oraz Dział Widowisk Lalkowych. Istnieją także Dział Naukowo-Oświatowy oraz Dział Konserwacji i Badań nad Zabytkami, a w obrębie instytucji działa biblioteka. Muzeum publikuje książki i wielodziałowe czasopismo Prace i Materiały Muzeum Archeologicznego i Etnograficznego w Łodzi, obejmujące serie archeologiczną, etnograficzną oraz numizmatyczno-konserwatorską. Na koniec 2012 roku zbiory obejmowały 260 354 pozycji katalogowych.

Co wiadomo o budynku?

Obecny gmach ma historię szkolnej zabudowy. W 1845 roku uruchomiono w Łodzi czteroklasową szkołę realną, a w 1856 oddano do użytku jednopiętrowy budynek Szkoły Powiatowej Realnej Niemiecko-Rosyjskiej. Od 1869 roku w tym samym, wielokrotnie przebudowywanym obiekcie mieściła się Wyższa Szkoła Rzemieślnicza, a w okresie międzywojennym budynek użytkował magistrat miasta. Po II wojnie światowej obiekt przejęło muzeum.

Remont, wystawy i wyróżnienia

Od 2025 roku muzeum przechodzi modernizację głównego obiektu. W czasie prac dostępna jest jedna wystawa czasowa; po zakończeniu remontu planowany jest powrót wystaw stałych: etnograficznej, archeologicznej i numizmatycznej. Po raz pierwszy ma powstać także stała ekspozycja poświęcona działalności Działu Widowisk Lalkowych. W 2025 roku instytucja została odznaczona Brązowym Medalem "Zasłużony Kulturze Gloria Artis" w dziedzinie muzealnictwa.

Dyrektorzy

Kierownictwo muzeum pełnili kolejno:

  • prof. dr hab. Konrad Jażdżewski (1956–1979)
  • dr hab. Andrzej Mikołajczyk (1979–1991)
  • prof. dr hab. Ryszard Grygiel (1991–2019)
  • dr Dominik Płaza (od 2020)

Informacje praktyczne

Najczęstsze pytania

Gdzie znajduje się Muzeum Archeologiczne i Etnograficzne w Łodzi?
Siedziba muzeum mieści się w Łodzi przy placu Wolności.
Kto jest dyrektorem Muzeum Archeologicznego i Etnograficznego w Łodzi?
Dyrektorem muzeum jest dr Dominik Płaza, na stanowisku od 2020 roku.
Ile obiektów liczyły zbiory muzeum?
Na koniec 2012 roku zbiory obejmowały 260 354 pozycje katalogowe.
Jakie wystawy stałe będą po remoncie?
Po remoncie planowany jest powrót wystaw stałych: etnograficznej, archeologicznej i numizmatycznej; po raz pierwszy ma powstać stała ekspozycja Działu Widowisk Lalkowych.

Źródło: Wikipedia (CC BY-SA)

Materiały na portalu są opracowywane przy wsparciu AI.

Czytaj również