Akcja „Cała Polska na kajaki” to jesienna odsłona działań organizowanych w ramach Operacji Czysta Rzeka. W trakcie września zorganizowano 29 wydarzeń w różnych województwach. Działania obejmowały spływy kajakowe i porządki linii brzegowych. W finale, który odbył się nad Zalewem Zemborzyckim i Bystrzycą, wolontariusze pracowali na wodzie i w szuwarach, a organizację wspierały lokalne stowarzyszenia i partnerzy.
Co i gdzie się wydarzyło?
Wydarzenia odbywały się w każdym z szesnastu województw. Prace objęły m.in. rzeki: Wieprz, Tanew, Bug, Warta, Brda i San. W Lublinie finał miał miejsce 27 września. Część uczestników wyruszyła z Prawiednik i przepłynęła Bystrzycą do mariny nad Zalewem, druga grupa skupiła się na sprzątaniu brzegów i szuwarów przy samym zalewie. W lokalnych sztabach współpracowały kluby kajakowe, WOPR oraz samorządy.
Jakie odpady wyłowiono i jak wyglądał bilans?
Łącznie podczas całej akcji zebrano niemal 5 ton odpadów. Znaleziska miały bardzo zróżnicowany charakter — od pojedynczych butelek i puszek po przedmioty wielkogabarytowe. Wśród wyciągniętych przedmiotów organizatorzy wymienili m.in. separator drogowy, ramę okienną, opony, dziecięcy rowerek, mata do masażu oraz butelkę z listem. W niektórych lokalizacjach, jak odcinek Warty w rejonie Jury Krakowsko‑Częstochowskiej, jedna grupa 21 osób wyłowiła około 350 kg śmieci. W Podkarpaciu z Sanu wyciągnięto m.in. cztery duże opony, w tym oponę rolniczą.
Kto organizował akcję i jakie są dane historyczne?
Inicjatorem ogólnopolskiej odsłony jest Fundacja Czysta Rzeka, a akcję wspiera ruch Operacja Czysta Rzeka. Pomysłodawcą przedsięwzięcia jest Daniel Parol. Partnerami krajowymi wydarzenia były m.in. Biedronka, DAFI, Generali, Toyota Auto Podlasie i ODO 24. Finał w Lublinie wsparli Miejski Ośrodek Sportu i Rekreacji w Lublinie, Kajaki Lublin oraz Lubelskie Towarzystwo Kajakowe FALA. Pierwsza kajakowa edycja jesienna odbyła się w 2025 roku — wówczas około 300 uczestników zebrało 4,5 tony odpadów. Operacja Czysta Rzeka podaje, że w ciągu ośmiu dotychczasowych edycji 138 192 osób usunęło łącznie 2 837 ton śmieci z rzek, lasów i terenów zielonych.
Praktyczne informacje dla lokalnych społeczności
W niektórych gminach partnerzy lokalni zajmowali się zagospodarowaniem zebranych odpadów. Przykładowo, w Gminie Sanok firma Transprzęt odebrała i przetworzyła odpady zebrane przez lokalny sztab bezpłatnie dla gminy. W trakcie spływów obowiązywały zapisy — jeden z ogłoszeń rekrutacyjnych odnotował rejestrację online pod adresem polskanakajaki.pl/edycja-2026/. Organizatorzy zaznaczyli, że część wydarzeń łączyła sprzątanie z elementami edukacji ekologicznej i integracji społecznej.
W Lublinie po zakończeniu sprzątania zorganizowano konkurs na „Najciekawsze Znalezisko”, dzięki któremu publicznie zaprezentowano najbardziej nietypowe przedmioty wydobyte z wody. Finałowa ekspozycja miała uwypuklić skalę problemu i zachęcić do dalszych działań ochronnych.
27 września zakończył się krajowy cykl spływów zorganizowany w ramach „Cała Polska na kajaki”, a wynik akcji podkreślił, że mimo rosnącej świadomości społeczeństwa wciąż jest wiele pracy przy oczyszczaniu wód.
